بررسی اثر فعالیت‌های صنعتی بر نوسان BOD، COD و TSS در رودخانه تجن

Document Type: Research Paper

Authors

1 استادیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران

2 دانشیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران

3 مربی دانشگاه محیط زیست

Abstract

هدف از این مطالعه، بررسی وضعیت کیفی رودخانه تجن از لحاظ شیمیایی و تغییرات منابع آلاینده همجوار رودخانه با توجه به شرایط اقلیمی و هیدرولوژیک آنبوده است. از میان منابع مهم آلاینده مستقر در حاشیه رودخانه، سه واحد «کارخانه چوب و کاغذ مازندران»، «آنتی‌بیوتیک‌سازی ایران» و «شیر پاستوریزه پاکسار» انتخاب شدهو پس از تعیین ایستگاه‌های نمونه‌برداری، اندازه‌گیری‌های لازم به عمل آمدند. بر اساس استانداردها و تجربیات پیشین، نمونه‌برداری‌ها در زمان‌های کم‌آبی و پرآبی رودخانه و در فصول مختلف انجام شدند. بر روی نمونه‌های تهیه شده از رودخانه، تجزیه و تحلیل‌های آزمایشگاهی انجام و پارامترهای گوناگون شاملBOD،COD  وTSS  اندازه‌گیری شدند. بررسیهای به عمل آمده نشان دادند که ویژگی‌های فیزیکی و شیمیایی آب رودخانه تجن، تحت تأثیر صنایع برگزیده، واجد شرایط غیرمتعارف نبوده و تنها در نیمه دوم سال 90،میزان TSS آب رودخانه، گویای بار آلودگی متوسط بوده است. درنتیجه، شرایط کیفی آب تجن برای مصارف کشاورزی و صنعتی (غیر از صنایع غذایی) در حد قابل ‌قبول ارزیابی گردیده است. مهم تر از همه اینکه، نتایج این تحقیق می‌تواند مبنای اطلاعات علمی موردنیاز برای به کارگیری یکی از ابزارهای مهم اقتصادی در مدیریت منابع آب رودخانه‌ای تحت عنوان «پروانه‌های قابل مبادلۀ انتشار آلودگی» باشد.   

- احمدی ممقانی، یوسفعلی؛ خراسانی، نعمت ا...؛ رفیعی، غلامرضا (1389) "بررسی منابع آلاینده و کیفیت آب رود تجن"، نشریه محیط زیست طبیعی، مجله منابع طبیعی ایران، دوره 63، شماره 4، ص 317 تا 327.  

- اسفندیاری، یحیی. پایان نامه کارشناسی ارشد (1389) "بررسی کیفیت آب رودخانه تجن ساری و مدلسازی مفهومی آن در سال 1388"، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات تهران.

- دفتر تدوین ضوابط و معیارهای فنی (1383) "دستورالعمل نمونه‌برداری از آب"، وزارت نیرو، معاونت امور فنی، دفتر تدوین ضوابط و معیارهای فنی، انتشارات سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور، نشریه شماره 274.

- دفتر مهندسی  و  معیارهای  فنی آب  و آبفا  (1388)

"دستورالعمل پایش کیفیت آب‌های سطحی (جاری)"، معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رئیس‌جمهور، وزارت نیرو، دفتر مهندسی و معیارهای فنی آب و آبفا، نشریه شماره 522.

- رضویان ، فاطمه.  پایان نامه کارشناسی ارشد (1383) " بررسی اثرات کارخانه چوب و کاغذ مازندران بر رودخانه تجن"، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم تحقیقات تهران.

- زهتابیان، غلامرضا؛ رفیعی امام ، عمار؛علوی پناه، سید کاظم و جعفری  محمد(1382) "بررسی کیفیت آب رودخانه جاجرود در ورامین"، نشریه  بیابان، شماره 8 ، ص 164 تا 177.   

- سعیدی، محسن؛ کرباسی، عبدالرضا (1385) "اثر فعالیت‌های انسانی بر تجمع فلزات سنگین در آب رودخانه تجن در استان مازندران"، مجله محیط شناسی، سال سی و دوم، شماره 40، ص 41 تا 50.

- صفری، رضا (1386) "تعیین و برآورد عملکرد بیواندیکاتورهای موجود در رودخانه تجن و شیرود با هدف جایگزینی با برخی از روش‌های متداول شیمیایی"، سازمان حفاظت محیط زیست استان مازندران.

 - لویزه، فرشاد (1384) "بررسى منشأ و میزان تمرکز آلاینده‌هاى فلزى سنگین در حوضه آبریز رودخانه‌هاى تالار تجن نکارود"، بیست و یکمین گردهمایى علوم زمین.

 - مهردادی، ناصر؛ صباغی، عقیل و رکنی، محمودعلی (1382) "بررسی کیفی آب رودخانه تجن و تعیین اثر توسعه صنعتی، کشاورزی و شهری بر آن"، مجله آب و فاضلاب اصفهان، شماره 48، ص 12.

- ناصری، سیمین و قانعیان، محمدتقی(1381) "مدیریت کیفیت آب در دریاچه ها و رودخانه ها"، انتشارات نص.

 -Amirzadeh, R. (1998) "Investigation of environmental impacts of development in soil and water in the Tajan watershed at the Mazendaran province", Msc. Dissertation, Faculty of Natural Resousces, University of Tehran, p.96.

-Danghue, cathal; Howley, peter; Hynes, Stephen; Fealy,Reamon; Chyzheuskaya, Aksana (2010) " The spatial relationship between economic activity and river water quality", Economics Working Paper no. 163, Department of Economics, National University of Ireland, Galway.

-Dellink, Rob; Stone, Karin (2008) "Integrating economic activity and water quality", Presented at the 11th Annual Conference on Global Economic Analysis, Helsinki, Finland.

Dongbin, Wei; Akira Kisuno; Takashi Kameya, and Kohei Urano (2006) "A new method for evaluating biological safety  of environmental water with algea", Science of Total Environment Journal,

 No. 371, pp. 383-390.

-Hinck Jo Ellen; Ross J. Norstrom; Carl E.Orazio; Christopher J.Schmitt and Donald E. Tillitt. (2009) "Persistence of organo-chlorine chemical residues in fish from the Tombigbee River", Environmental Pollution, No. 157, pp. 582-591.

-Mehrdadi, N; Ghobadi, M and Nasrabadi, T (2006) "Evaluation of the quality and self-purification potential of Tajan river using equal2 model", Journal of Environmental Health Science and Engineering, No.3, pp. 199-204.

-Tajrishi, M. (2001) "A review of water quality problems facing the country", Second Asian Conference on Water and Wastewater Management Proceeding, Ministry of Energy, Tehran:1-10.

-Weiner, Eugene R. (2007) "Applications of environmental aquatic chemistry a practical guide", Third Edition. USA. CRC Press, p. 442.