بررسی غلظت آرسنیک در آب، رسوب، گیاه نی و ماهی کاراس در تالاب زریوار

Document Type: Research Paper

Authors

1 دانشکده منابع طبیعی، کردستان

2 دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

Abstract

در تحقیق حاضر به بررسی غلظت آرسنیک در بخش‌های مختلف پناهگاه حیات‌وحش تالاب زریوار واقع در استان کردستان پرداخته شده است. بخش‌های مورد مطالعه شامل آب، رسوب سطحی، گیاه نی (Phragmites australis) و ماهی کاراس (Carassius auratus) می‌باشند. نمونه‌برداری در اردیبهشت سال 1390 و از تعداد شش ایستگاه انجام شد که دو ایستگاه فاقد پوشش گیاهی بودند. نمونه‌های ماهی نیز بدون در نظر گرفتن ایستگاه‌ها و فقط از بخش شرقی تالاب برداشت شد. جهت هضم نمونه‌ها بر حسب نوع نمونه از HNO3، HCl و HClO4 استفاده گردید و قرائت تمامی نمونه‌ها با استفاده از بخش کوره دستگاه جذب اتمی انجام شد. نتایج نشان داد که اگرچه میانگین غلظت آرسنیک در آب (n.d)، ماهی کاراس (mg kg-1 w.w. 41/0) و گیاه نی (mg kg-1 w.w. 16/0) کمتر از استاندارهای جهانی است اما در رسوبات (mg kg-1 d.w. 30/6) در محدوده نسبتاً آلوده قرار دارد (بخصوص در بخشهای شمالی و شرقی). نتایج بررسی همبستگی بین غلظت آرسنیک در رسوب با عمق نمونه‌برداری نشان داد که با افزایش عمق، غلظت کاهش می‌یابد (59/0- = r). همچنین نتایج این تحقیق نشان داد که ارتباط مثبت و معنی‌داری بین طول کل ماهی کاراس و غلظت آرسنیک موجود در بافت عضله وجود دارد (65/0= r)، بعبارتی در ماهی‌های بزرگتر، غلظت آرسنیک بیشتر از ماهی‌های کوچک و نابالغ است

ابراهیم پور، صلاح الدین.، کریمی، حسین.، اردلان زاده، آرام.،  (1389) "بررسی  پارامترهای  فیزیکی،  شیمیایی، کیفی آب  و عوامل  تهدید کننده  دریاچه  تالابی  زریوار

(زریبار)"، چهاردهمین انجمن زمین شناسی ایران.

- اسماعیلی ساری، عباس.، (1381)" آلاینده ها، بهداشت و استاندارد در محیط زیست"، انتشارات نقش مهر،ص 769.

- پرنیان، امیر.، چرم، مصطفی.، جعفرزاده حقیقی فرد، نعمت اله.، دیناروند، مهری.، (1390) "گیاه­پالایی نیکل از محیط هیدروپونیک به کمک علف شاخی (Ceratophyllum demersum L.)"، علوم و فنون کشت­های گلخانه­ای، شماره 6، ص 84-75.

- ترسلی، احمد.، اسماعیلی ساری، عباس.، ولی نسب، تورج.، (1391) "بررسی تجمع زیستی جیوه و ارتباط آن با سلنیوم در بافت عضله و کبد کوسه چاک لب (Rhizoprionodon acutus)"، مجله محیط شناسی، شماره 3، ص 46-37.

- خیرور، ندا.، دادالهی سهراب، علی.، (1389) "غلظت فلزات سنگین در رسوبات و ماهی شیربت (Barbus grypus) در اروندرود"، علوم و تکنولوژی محیط زیست، شماره 2، 131-123.

- سرتاج، مجید.، فتح اللهی دهکردی، فرزاد.، فیلی زاده، یوسف.، ( 1384) "بررسی روند انتشار و تجمع فلزات سنگین (Cr، Ni، Cu، Zn و Pb) در رسوبات تالاب انزلی"، مجله منابع طبیعی ایران، جلد 58، شماره 3، ص 634-623.

- کرباسی، عبدالرضا.، بیاتی، آیدا.، (1387) "سهم منابع طبیعی و انسان­ساخت در توزیع عناصر سنگین در رسوب مغزی در دریاچه زریوار"، مجله محیط شناسی، شماره 47، ص 36-31.

- منصوری، جمشید، (1386) "مدیریت تالاب ها و
پرندگان آبزی"، انتشارات دانشگاه آزاد اسلامی واحد تنکابن، ص 311.

- American Public Health Association - APHA, American Water Works Association - AWWA and Water Environment Federation - WEF, (2005) "Standard methods for the examination of water and wastewater". 21nd ed. Washington: American Public Health Association, 874 pp.

- ANZECC / ARMCANZ (2000) "Australian and New Zealand Guidelines for Fresh and Marine Water Quality", Vol 1, 315 pp.

- Ghaderi, N., Ghafouri, A.M., (2006) "Comparative assessment of natural (forest and range) versus manmade (agriculture and urbane) environment in lake Zarivar, Irania", J For Range Protect Res, 4: 19-27.

- Mance, G., (1990) "Pollution threat of heavy metals in aquatic environments, Pollution Monitoring Series". Elsevier applied science,    London and New York, 372 pp.

- Mandal, B.K., Suzuki, K.T., (2002) "Arsenic round the world: a review", Talanta, 58: 201-235.

 - Oyeyiola, A.O., Davidson, C.M., Olayinka, K.O., Oluseyi, T.O., Alo, B.I., (2013) "Multivariate analysis of potentially toxic metals in sediments of a tropical coastal lagoon", Environ Monit Assess, 185: 2167-2177.

- Reyahi-Khoram, M., Hoshmand, K., (2012) "Assessment of biodiversities and spatial structure of Zarivar wetland in Kurdistan province, Iran", Biodiversitas, 13: 130-134.

- Sarkar, B., (2002) "Heavy metals in the environment", CRC press, 743 pp.

- Scott, D.A., (2007) "A review of the status of the breeding waterbirds in Iran in the 1970s", Podoces, 2 (1): 1-21.

- U.S. Environmental Protection Agency (USEPA) (1977) "Guidelines for the pollutional classification of great lakes harbor sediments", USEPA region V, Chicago, IL.