برآورد هزینه های اقتصادی انتشار گازهای آلاینده (NOx,SO2,CO2) از بخش انرژی بر تولید ناخالص داخلی ایران

Document Type: Research Paper

Authors

Abstract

مشکلات محیط زیستی که به طور فزاینده ای طیف وسیعی از آلودگیها،خطرات و تخریب زیست بوم را در بر گرفته است، ابعاد محلی ، منطقه ای و جهانی یافته است.بخش اعظم مشکلات زیست محیطی، ناشی از تولید ،تبدیل و استفاده نهایی از انرژی است که به طرق مستقیم و یا غیر مستقیم مخاطراتی را مانند تغییر اقلیم و گرمایش جهانی سبب می گردند. هدف اصلی این تحقیق بررسی اثر انتشار گازهای NOx,SO2,CO2  که ناشی از مصرف سوختهای فسیلی می باشند،بر سطح تولید ناخالص داخلی ایران است. برای این منظور با استفاده از اطلاعات سری زمانی سالهای 1385-1353 و الگوی کاب-داگلاس، تأثیر انتشار این آلاینده ها بر روی GDP با استفاده از روش حداقل مربعات معمولی OLS مورد بررسی قرار گرفته است.نتایج تحقیق نشان دهنده اثر منفی انتشار این گازهای گلخانه ای بر روی GDP می باشد. به طوریکه یک درصد افزایش در انتشار این آلاینده ها منجر به کاهش تولید ناخالص داخلی به میزان 0188/0 درصد می شود. همچنین یک درصد افزایش در هزینه های تخریب ناشی از انتشار این آلاینده ها منجر به کاهش تولید ناخالص داخلی به میزان 0231/0 درصد می شود.

1-احدی، محمدصادق، گرمایش جهانی و آسیبهای ناشی از آن بر کشور، دفتر طرح ملی تغییر آب و هوا، سازمان حفاظت محیط زیست، 2008 .

2- بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران، حسابهای ملی ایران(1385-1353) به قیمتهای ثابت 1376، اداره حسابهای اقتصادی.

3- باهوش کیوانی،سمیه،برآورد هزینه های اقتصادی انتشار گازهای                          ، و  از بخش انرژی کشور،پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه پیام نور واحد کرج،1389

4- پرمن،ر. یوما، م. گیل، ری،ج. 1382 ،  اقتصاد  محیط‌‌زیست و منابع طبیعی، ترجمه حمیدرضا ارباب، تهران، نشر نی، چاپ اول.

5- تقدیسیان، حسین، میناپور، سعید، "تغییر آب و هوا ، آنچه باید بدانیم"، دفتر طرح ملی تغییر آب و هوا، سازمان حفاظت محیط زیست، زمستان 1382.

6-  دفتر برنامه ریزی انرژی، ترازنامه انرژی کشور سالهای 1387-1350 ، وزارت نیرو.

7- رحیمی، نسترن، اثرات بلند مدت زیست محیطی گرمایش جهانی در کشور، پایان نامه دکتری، واحد علوم و تحقیقات  دانشگاه آزاد، شهریور(1382).

8- سالواتوره، دومینیک، 1382، تئوری و مسائل اقتصاد خرد، ترجمه حسن سبحانی، نشر نی، چاپ بیست و چهارم.

9- سلطانیه، محمد. احدی، محمدصادق. "گرمایش جهانی، کنوانسیون تغییر آب و هوا و تعهدات بین المللی"، دفتر طرح ملی تغییر آب و هوا، سازمان حفاظت محیط زیست، زمستان 1383.

10- کارگری، نرگس. خودی ، مریم، " هزینه های اجتماعی بخش انرژی" فصلنامه علوم و تکنولوژی محیط زیست، شماره 25، تابستان 1384.

11- کرباسی، عبدالرضا و همکاران، 1376، انرژی و محیط زیست، تهران، وزارت نیرو، معاونت امور انرژی.

12- کولا، ارهان، 1380، اقتصاد منابع طبیعی، محیط زیست و سیاستگذاریها، ترجمه سیاوش دهقانیان، عوض کوچکی و علی کلاهی اهری، انتشارات دانشگاه فردوسی مشهد، چاپ اول.

13- گجراتی، دامودار،" مبانی اقتصاد سنجی" ترجمه حمید ابریشمی، تهران، انتشارات دانشگاه تهران، 1372.

14- مرادی، علیرضا،" کاربرد Eviews در اقتصاد سنجی" تهران، جهاد دانشگاهی، واحد تهران، 1388.

15- نوفرستی، محمد، " ریشه واحد و هم جمعی در اقتصاد سنجی" تهران، مؤسسه خدمات فرهنگی رسا، 1378.

16- Atmosphere, climate and change. Thomas E. Graedel & Paul J. Crutszen, 1997 Scientific American Library, ISSN 140-3213-5026-0.       

17- Atmosphere, weather and climate. Roger G. Barry & Richard J.  Chorely, 7th edition 1998. Routledge, ISBN 0-415 16019-7.                     

18- Ang,B.W.,Pandian,G.1997.Decomposition of energy-Induced CO2 emission in Manufacturing. Energy Economics 10.363-374.                     

19- Clarkson, Richard and kathryn Deyes, 2002, Estimating the Social Cost of Carbon Emission, DEFRA.                                                                   

20- Climate change, William J. Burroughs, 2001. Cambridge University Press, ISBN 0-521-56771-8.                                                                      

21- Energy – Environmental Review (EER) – Iran, World Bank Group, "Environmental Strategy for the Energy Sector : Fuel for thought " , MOE, 300190/ZR/EER - Iran. Final Report – Text.                                   

22 - European Commission, 1995, ExternE: Externalities of Energy, Vol. 1:Summary, Vol. 8: Global Warming, European Commission.                 

23- 'Environmental technologies in the cement industry: towards zero emissions,' Maekawa, H., Aoyama, O., Kagamida, M. Proceedings of the Asian Cement Conference 2001.                                                              

24- Fletcher, Susan (2005). Global Climate Change: The Kyoto Protocol, The Library of Congress.                                                                           

25- IEA.2002.Beyond Kyoto, Energy dynamics and climate stabilization. OECD/ IEA  

26- Intergovernmental Panel on Climate Change: Special report on Emissions 2001.http://www.grida.no/climate.                                             

27- Jesper Munksgaard, Klaus Alsted Pedersen,Mette wien.2000.Impact of household Consumption on CO2 emissions. Energy Economics22.423-440.                                                                                         

28- Mastrandrea, Michael D., and Stephen H. Schneider. "Global warming." World Book Online Reference Center. 2005. World Book, Inc.             

29- MC Dougall, J.2002.Climate Change technologies at the Alberta Research council. ARC                                                                                30- Mukhopadhyay, kakali (2005). Environment and Poverty in India: An Input- Output approach, paper submitted for the Fifteenth International Input-Output Conference to be held at the Renmin University in Beijin, china, June 27-July 1, 2005                            

31- Perman, Roger at el,(1999).Natural Resource and Environmental Economics, second edition, Prentice Hall.                                                

32- UNEP, 2001, Vulnerability Indices: Climate change Impacts and Adaptation, United Nation Programs, Geneva