بررسی روند احیاء و بازسازی تالاب‌های بین‌‌المللی آلاگل، آلماگل و آجی گل

Document Type: Research Paper

Authors

Abstract

مجموعه تالاب‌های بین‌المللی آلاگل، آلماگل و آجی‌گل با عضویت کنوانسیون بین‌المللی رامسر و به مساحت 3027 هکتار در اراضی هموار و مسطح ترکمن صحرا در نزدیکی مرز ایران و ترکمستان واقع گردیده‌اند. به دنبال تغییرات شدیدی که در فاکتورهای اکولوژیکی تالاب‌ها در طی 18 سال رخ داد، این تالاب‌ها در سال 1993 در لیست قرمز کنوانسیون رامسر وارد شدند. این مسئله، ضرورت تعریف یک برنامه و طرح جامع مدیریتی برای احیا و بازسازی تالاب‌ها را ایجاب می‌نمود. درهمین راستا، با توجه به راهنمای طرح‌ریزی مدیریت برای مناطق ثبت‌شده در فهرست کنوانسیون رامسر و سایر تالاب‌ها، مطالعاتی بر روی تغییرات اکولوژیکی ایجاد‌شده عمده شامل کاهش شدید پرندگان آبزی و کنارآبزی به دنبال شکار بی‌رویه و همچنین کاهش سطح آب تالاب‌ها در پی برداشت‌های بی‌رویه از منابع آب موجود، انجام و راهکارهای مدیریتی مناسب برای ازبین رفتن این فشارها، تجزیه و تحلیل و در چهار محور تعریف و اجرا گردید. این چهار محور شامل ایجاد تعامل بین ارگان‌های ذیربط در مدیریت تالاب‌ها، تعیین محدودیت‌های بهره برداری بی‌رویه از تالاب‌ها، کنترل تغییر کاربری اراضی حاشیه تالاب، ساماندهی فعالیت‌های تفرجی، آموزش جوامع محلی، افزایش فرهنگ عمومی و همچنین فعالیت‌های عمده جهت ارتقای سطح حفاظتی تالاب‌ها بود. پس از اجرای برنامه‌‌های مدیریتی احیا و بازسازی تعریف شده در طی چند سال گذشته، سرانجام، این تالاب‌ها در سال 2009 مورد بازدید کارشناسان رسمی دبیرخانه کنوانسیون رامسر قرار گرفته و به دنبال تأیید بازسازی و احیای شرایط اکولوژیکی تالاب‌ها از سوی کنوانسیون، در همان سال، به عنوان اولین تجربه عملی کشور ایران در احیا و بازسازی تالاب‌ها، از لیست قرمز کنوانسیون رامسر خارج گردیدند.

مسعود باقرزاده کریمی، مهبد روحانی رانکوهی، 1386. راهنمای تالاب­ها ایرانی ثبت شده در کنوانسیون رامسر،انتشارات روز نو.

]3[ حجت سلیمی ترکمانی، 1390. بررسی مشکل زیست­محیطی دریاچه ارومیه از منظر حقوق بین­الملل محیط­زیست، فصلنامه راهبرد، سال بیستم، شماره 58، 203-177.

]4[ سایت کنوانسیون رامسر.

]5[ بهرام کیابی، رمضانعلی قائمی، اصغر عبدلی، 1378. اکوسیستم­های تالابی و رودخانه­ای استان گلستان، اداره کل حفاظت محیط­زیست استان گلستان.

]6[ جمشید منصوری، 1379. راهنمای صحرایی پرندگان ایران، انتشارات دفتر نشر فرهنگ اسلامی.

]7[ هوشنگ ضیایی، 1387. راهنمای صحرایی پستانداران ایران، انتشارات کانون آشنایی با حیات وحش.

]9[ سحر مختاری، هادی سلطانی­فرد، احمدرضا یاوری، 1388. خودسازماندهی در تالاب هورالعظیم/هورالهویزه با تأکید بر اکولوژی سیمای سرزمین، پژوهش­های جغرافیای طبیعی،شماره 70، زمستان1388، 105-93.

]11[ بهرام حسن­زاده کیابی، هنریک مجنونیان، حمید گشتاسب میگونی، جمشید منصوری، 1383. معیارهای پیشنهادی برای ارزیابی جایگاه حفاظتی تالاب­های ایران، مجله محیط­شناسی، شماره33، بهار 1383، 89-74.

]12[ محمدحسن حبیبی، 1379. حقوق محیط­زیست، انتشارات دانشگاه تهران.

]13[ نشاط حداد تهرانی، ناصر محرم نژاد، 1381 شاخص­های توسعه پایدار، انتشارات سازمان حفاظت محیط­زیست.

]21[ هنریک مجنونیان، 1377. تالاب‌ها (طقه بندی و حفاظت)، انتشارات دایره سبز.

]22[ هنریک مجنونیان، 1379. مناطق حفاظت شده ایران (مبانی و تدابیر حفاظت از پارک­ها و مناطق)، انتشارات سازمان حفاظت محیط­زیست.

[2] N. E. Frantouris, 2009. The international and EU legal framework for the protection of wetlands with particular refrence to the Mediterranean basin, Mqjicel, 6.

[8] A. S. Timoshenko, 1988. protection of wetlands by international law, pace environmental law review, School of law of pace university.

[10] M. H. Turner, R. Gannon, 2008. Wetland management, North corolinastste university, water, ncsu. Edu.

[15] S. P. Subedi, 2006. International Economic law section A: Evalution and principles of international economic law, revised version, university of Londin press.

[16] QC. Sand, Principle of international Environental law, Combridge university press.

[17] A. Lausch, F. Herzog, 2002. Applicability of landscape metrics for the monitoring of landscape change, issues of scale, resolution and interpretability, Ecological indicators.

[18] E. F. Lambin, H. Giest, 2006. Land_use and land_cover change: local processes and global impact, springer.

[19] S. L.Ozemi, E. M. Bauer, 2002. Satellite remote sensing of wetland, Wetlands ecology and management, 10.

[20] G.Wall, 2008. Sustanable tourism-un sustainable development, Tourism development on growth:The challenge of sustainability, Routledge, New York..